Pałac Trowitzschów w Dąbrówce. Wielkopolskie rezydencje

Zamiast skręcić w prawo, skręciłyśmy w lewo… Wydawało nam się, że dobrze, ale okazało się, że nadłożyłyśmy nieco drogi. Jednak zasada, iż nie ma tego złego, co by na dobre nie wyszło sprawdziła się i tym razem. Dzięki naszej pomyłce trafiłyśmy bowiem do Dąbrówki, której w ogóle nie miałyśmy w planach. Widok stojącego przy drodze pałacu, kazał nam natychmiast poszukać miejsca do zaparkowania…  Pierwsze pisemne wzmianki o Dąbrówce pochodzą z 1 połowy XIV wieku. Wtedy to właścicielem włości był Wincenty z Gronowa, który to sprzedał Dąbrówkę Janowi  Doninowi ( jednemu z protoplastów słynnego rodu zu Dohna). Kolejne wieki historii miejscowości pokrywa mrok, nie udało mi się dowiedzieć do kogo należała. W XVII  wieś była własnością Jana i Piotra Golińskich a po nich majątek objął Hieronim Zakrzewski. W kolejnych dwóch stuleciach majątek należał do Konarzewskich herbu Wręby z pobliskiego Konarzewa a potem do Bojanowskich z Gołaszyna i Bojanowa.  W połowie XIX wieku, jak wiele polskich majątków, Dąbrówka dostała się w ręce rodzin niemieckich: Trowitzschów, Bandelovów, Roloffów i Naumannów. .

Pałac powstał w 2 połowie XIX wieku na zlecenie rodziny Trowitzschów. Jest to okazały, wysoko podpiwniczony, dwukondygnacyjny budynek założony na planie prostokąta. Nakryty jest dość płytkim czterospadowym dachem, którego krawędzie, wsparte o kroksztyny, wstają za lico ścian, tworząc okap nad użytkowym poddaszem. Swoją formą nawiązuję do klasycyzującego pałacu miejskiego. W fasadzie na osi znajduje się wejście główne poprzedzone jednobiegowymi schodami prowadzącymi na filarowy ganek. Nad nim znajduje się prostokątny balkon a ażurowej, kutej balustradzie ozdobionej secesyjnymi motywami roślinnymi. Naroża i skrajne osie budynku zaakcentowane są boniowaniem. Okna parteru są prostokątne, w drugiej kondygnacji zamknięto je arkadowo. Z lewej strony do korpusu przylega dwukondygnacyjny aneks, łączący się z głównym gmachem, graniastym występem mieszczącym klatkę schodową. W elewacji ogrodowej w partii parteru niesymetrycznie umieszczono półokrągły taras na który prowadzą schody umiejscowione z boku. Nieopodal pałacu znajduje się parterowy pawilon, w którym obecnie znajduje się restauracja. Pawilon jest współczesny ale jego architektura nawiązuje do pałacowej. Pałac i park są obecnie własnością prywatną.  Część fasady budynku pałacowego jest już otynkowana jednak elewacja ogrodowa ciągle jeszcze jest „w rozsypce”. Co gorsza, podczas mojego pobytu w Dąbrówce nie było żadnych śladów tego, że prace prowadzone są nadal. Wygląda na to, że remont został z jakiś przyczyn „zawieszony”.

Po drugiej stronie drogi znajduje się założenie folwarczne, którego niewątpliwą ozdobą jest stary spichlerz.

W latach 80tych XIX wieku dobra w Dąbrówce nabył Franz Neumann. Wkrótce potem wraz z żoną Martą z domu Schendel, przeniósł się do nowej siedziby, którą małżonkowie sukcesywnie upiększali. Szczególnym staraniem otoczyli pałacowy park, który podzieli na dwie części. Pierwszej, przylegającej bezpośrednio do rezydencji, nadano charakter reprezentacyjnego ogrodu, druga, położona dalej, zachowała swój „dziki” leśny charakter. Zgodnie z panującą wówczas wśród niemieckiego ziemiaństwa  modą, zdecydowano się w tej części parku urządzić  rodowe mauzoleum. Z pałacu prowadziła doń lipowa aleja a sam cmentarz został otoczony murem, w którym umieszczono kutą bramę. Na tym cmentarzu  prawdopodobnie zostali pochowani oboje małżonkowie. Do dziś zachował się jedynie (bardzo zniszczony) grób Marty Neumann. Wygląda na to, iż przeżyła ona męża, gdyż w dokumentach figuruje jako jedyna właścicielka posesji w latach 1910-1930. Cmentarz uległ dewastacji po drugiej wojnie światowej a dalsze lata tylko pogłębiły destrukcję. Na starych zdjęciach z lat 70tych widać jeszcze żelazną bramę, której pręty zdobią rozetki z motywem roślinnym a za nią ścianę z półokrągłą niszą.

2 uwagi do wpisu “Pałac Trowitzschów w Dąbrówce. Wielkopolskie rezydencje

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s